स्थलांतरित पक्षांचा होणार पाहुणचार! जागतिक मोहिमेत भारताचा पुढाकार!

मुक्तपीठ टीम

अतिथी देवो भव! या भारतीय परंपरेला साजेसा उपक्रम लवकरच सुरु होत आहे. अतिथीचा पाहुणचार आणि आदरातिथ्य ही भारतीय परंपरा जगप्रसिध्द आहे. याच परंपरेमध्ये आता स्थलांतर करणाऱ्या पक्ष्यांना देखील समाविष्ट केले जाणार आहे. हजारो किलोमीटरचे उड्डाण करून एका देशातून दुसऱ्या देशात जाणार्‍या म्हणजेच स्थलांतर करणाऱ्या पक्ष्यांचे आता जगभरात सारखेच स्वागत केले जाणार आहे. अगदी घरी आलेल्या पाहुण्यां प्रमाणेच. भारत या जागतिक मोहिमेचे नेतृत्व करणार आहे.

प्रजाती संवर्धनासाठी भारताचे प्रयत्न!

गेल्या काही वर्षात पक्ष्यांच्या जगभरातील अधिवासात होणारी हेराफेरी आणि शिकारीमुळे अनेक स्थलांतरित पक्ष्यांच्या प्रजाती नष्ट झाल्या असून अनेक प्रजाती धोक्यात आहेत.
भारताने आता या प्रजाती वाचवण्यासाठी जागतिक मोहीम सुरू केली आहे.
ज्याची सुरुवात मध्य आशियाई फ्लायवेच्या देशांपासून झाली आहे.
नंतर इतर देशांमध्येही त्याचा विस्तार केला जाईल.

जगभरातील स्थलांतरित पक्ष्यांच्या संवर्धनात अग्रेसर असलेल्या भारताने यासाठी देखील आराखडा तयार केला आहे. ज्यामध्ये स्थलांतरित पक्ष्यांच्या फ्लाय-वे अंतर्गत येणाऱ्या देशांमध्ये त्यांच्या अधिवासाचे संरक्षण करण्याची मोहीम अधिक तीव्र केली जाईल. कोणताही देश त्यांच्या तळाशी छेडछाड करणार नाही. तसेच ते पर्यावरणपूरक बनवण्यात येणार आहे. ज्यामध्ये खाण्यापिण्याच्या सुविधेची पूर्ण काळजी घेतली जाईल.

या संपूर्ण मोहिमेत स्थलांतरित पक्ष्यांच्या धोकादायक प्रजातींवरही लक्ष ठेवण्यात येणार आहे. या पक्ष्यांच्या हालचालींची माहितीही संबंधित देश एकमेकांना देतील. वन आणि पर्यावरण मंत्रालयाच्या मते, भारत सध्या स्थलांतरित पक्ष्यांच्या संवर्धनासाठी पक्षांच्या परिषदेचे नेतृत्व करत आहे. ही मोहीम जगभर पुढे नेण्यात व्यस्त आहेत .दरवर्षी सायबेरियासह अनेक दुर्गम भागातून मोठ्या संख्येने पक्षी भारतात हजारो किलोमीटर उडून येतात, जे भारतात काही काळ घालवल्यानंतर पुन्हा परततात. त्यांची उपस्थिती भारताच्या अनेक भागात आढळते.

मध्य आशियाई फ्लायवेमध्ये या ३० देशांचा समावेश आहे. रशिया, कतार, सौदी अरेबिया, श्रीलंका, ताजिकिस्तान, तुर्कमेनिस्तान, यूएई, युनायटेड किंगडम, उझबेकिस्तान, येमेन, इराक, कझाकिस्तान, कुवेत, किर्गिस्तान, मालदीव, मंगोलिया, म्यानमार, नेपाळ, ओमान, पाकिस्तान, अफगाणिस्तान, आर्मेनिया, अझरबैजान, बहरीन , बांगलादेश, भूतान, चीन, जॉर्जिया, भारत आणि इराण या ३० देशांचा मध्य आशियाई फ्लायवेमध्ये समावेश आहे.